احساس خارش در بیماران سرطانی معمولا احساسی آزاردهنده است که میتواند باعث بیقراری، اضطراب، زخمهای پوستی و حتی عفونت شود. تیم درمان سرطان ممکن است از واژهی »پرووریتوس « (Pruritus) برای اشاره به خارش استفاده کند.

برای دریافت نوبت از دکتر پریسا عظیمی نژادان وارد سایت ماوراطب شوید.
شما می توانید برای مشاهده پروفایل و خواندن نظرات درباره دکتر پریسا عظیمی نژادان وارد سایت مطب چی شوید.
علل بروز احساس خارش در بیماران سرطانی
در بیماران مبتلا به سرطان، خارش میتواند دلایل مختلفی داشته باشد از جمله:
- درمانهای سرطان مانند شیمیدرمانی، پرتودرمانی، درمان هدفمند یا ایمنیدرمانی
- خودِ بیماری سرطان
- برخی داروهایی که در روند درمان سرطان استفاده میشوند، مانند داروهای ضد درد، داروهای ضد تهوع و استفراغ یا درمانهای هورمونی
- عوامل دیگر مانند خشکی پوست، عفونت یا بیماریهای غیرسرطانی
بیشتر بخوانید: درمان سرطان پستان
خارش مداوم ممکن است باعث زخم شدن، خونریزی یا عفونت پوست شود، بهویژه اگر پوست دچار خراش شود. خارش میتواند نشانهای از عفونت نیز باشد، بنابراین در صورت بروز خارش جدید، حتما پزشک خود را در جریان بگذارید. دانستن عواملی که خارش شما را بدتر یا بهتر میکند و اطلاع دادن آن به تیم درمانتان، به محافظت از پوست و حفظ راحتی شما کمک میکند.
علائمی خارش در بیماران سرطانی که باید مراقب آنها باشید
- پوست خشک، قرمز، زبر یا پوستهپوسته
- زرد شدن پوست یا سفیدی چشمها
- وجود جوش یا دانههای پوستی
- آثار خراش روی پوست
- زخمهای پوستی
- خاراندن ناخودآگاه پوست
بیشتر بخوانید: جراحی سرطان پستان
کارهایی که بیمار میتواند برای درمان خارش پوست انجام دهد
برای تسکین پوست
- از داروساز دربارهی کرمهای بدون الکل و بدون عطر بپرسید و آنها را روزی ۲ تا ۳ بار، بهویژه بعد از حمام (وقتی پوست هنوز کمی مرطوب است) استفاده کنید. از تیم درمان خود بپرسید کدام کرم برای شما مناسبتر است.
- به جای آب داغ، در آب ولرم حمام کنید.
- جوششیرین، بلغور جو دوسر (در کیسه پارچهای) یا روغن حمام را به آب اضافه کنید.
- از صابونهای ملایم و بدون بو و لیف نرم برای شستوشو استفاده کنید.
- بعد از حمام، پوست را بهآرامی با حوله خشک کنید و از مالش شدید خودداری نمایید.
- به جای دئودورانت از جوششیرین استفاده کنید.
- از محصولات معطر یا الکلی مانند پودرها، افترشیو یا عطر پرهیز کنید. پودرهای نشاستهای در نواحی مرطوب جمع میشوند و باعث تحریک پوست میگردند.
- از ماشین اصلاح برقی به جای تیغ استفاده کنید تا پوست تحریک نشود.
- دمای اتاق را خنک (حدود ۱۸ تا ۲۱ درجه سانتیگراد) و دارای تهویه مناسب نگه دارید تا از تعریق جلوگیری شود.
- لباسهای گشاد و نرم بپوشید.
- مایعات زیاد بنوشید تا پوستتان مرطوب بماند.
- استراحت کافی داشته باشید. اگر خارش مانع خواب میشود، از پزشک درباره داروهای آنتیهیستامین سؤال کنید.
- اگر خارش شدید است، پزشک ممکن است داروهای خاصی برای کنترل خارش تجویز کند.
برای کاهش میل به خاراندن:
- از کمپرس سرد و مرطوب (مثلا یخ خردشده در کیسه پلاستیکی و پیچیده در حولهی نمدار) روی ناحیه خارش استفاده کنید. وقتی گرم شد، آن را بردارید و بعد از خشک شدن پوست دوباره استفاده کنید.
- ناخنها را کوتاه و تمیز نگه دارید و اگر در خواب ناخودآگاه میخارید، دستکش نخی تمیز بپوشید.
- به جای خاراندن، از فشار ملایم، پارچه خنک یا لرزش برای تسکین استفاده کنید.
- لباسهای نرم و آزاد بپوشید.
- با موسیقی، مطالعه یا صحبت با دیگران حواس خود را پرت کنید.
- داروهای ضد خارش را طبق دستور پزشک مصرف کنید.
بیشتر بخوانید: تغییر رنگ پوست بیماران سرطانی
کارهایی که مراقبان بیمار میتوانند انجام دهند
- لباسها و ملحفههای بیمار را با مواد شویندهی ملایم و بدون عطر بشویید.
- اگر بیمار در خواب پوست خود را میخاراند، دستکش نخی تمیز برایش تهیه کنید تا آسیب پوستی کمتر شود.
در این موارد فورا با تیم درمان تماس بگیرید
- خارش بیش از دو روز ادامه دارد و بهتر نمیشود
- زردی پوست یا تیرگی ادرار (به رنگ چای) دیده میشود
- پوست زخمی یا خونآلود شده است
- راش یا بثورات پوستی بعد از استفاده از کرم یا پماد بدتر میشود
- وجود تاول، قرمزی شدید یا دلمه روی پوست
- ترشح بدبو یا چرک از پوست
- بیقراری شدید یا بیخوابی به دلیل خارش
- بروز کهیر، تنگی نفس، ورم صورت یا گلو یا هر علامت واکنش آلرژیک شدید
